De lerarenopleider en zijn identiteit-in-context

Rudy Vandamme, zelfstandig onderzoeker en trainer

Zowel de lerarenopleiders als de leraren die ze opleiden hebben te maken met contextuele invloeden die in stijgende mate de arbeidsvoldoening en het duurzaam engagement beïnvloeden. Het zelfverstaan van de leraren moet voortaan de contextuele inbedding van de professie omvatten. De basis van dit artikel is een promotieonderzoek van Rudy Vandamme (als boek uitgegeven in 2014), met als vraag: Hoe construeren docenten in hogescholen hun identiteit te midden van de vele invloeden? Een aantal docenten waren lerarenopleiders. De theorie van het dialogische zelf van Hubert Hermans (Hermans & Hermans-Konopka, 2011) werd gebruikt als theoretisch kader. Op basis van interviews met lerarenopleiders en observaties bij startende leraren, werden patronen onderscheiden in hoe leraren veerkrachtig omgaan met wijzigende contexten. De patroontaal helpt zowel de lerarenopleiders zelf als de leraren die ze opleiden om te reflecteren hoe ze hun identiteit construeren. In plaats van zich slachtoffer te voelen pleit deze patroontaal om zich actief te verhouden tot gebeurtenissen en te participeren in de ontwikkeling van de totale onderwijscontext.
Als ‘spin-off’ van dit onderzoek werd een gespreksmethodiek ontwikkeld: het leraren- identiteitsgesprek. Het concretiseert het reflecteren over hoe men zich verhoudt tot contexten. Identiteitspatronen kunnen meer bewust ingezet worden om zelfsturing te bevorderen.

Naar artikel